Giáo dục - Thanh niên Cập nhật lúc 07:50:45 12/04/2019  (Lượt xem:  2499 )
Góc nhìn giáo dục

Góc nhìn giáo dục: Khó quên khi sống với nghề

BT- Đọc bài “Chuyện ra đề thi” (trên Bình Thuận cuối tuần), nhiều đồng nghiệp hỏi, suốt thời gian dài tham gia ra đề, chúng tôi có kỷ niệm nào đáng nhớ? Kỷ niệm thì nhiều – nhưng có số chuyện ấn tượng khó quên.

 Đi tìm cái mới

Hồi thập niên 70 – 80 thế kỷ XX, từ Bộ đến các địa phương ra đề thi môn Văn chỉ có một câu nghị luận – chủ yếu nghị luận văn học. Khi sở giao chúng tôi ra đề thi tốt nghiệp PTCS và tuyển sinh 10 PTPT (nay là THCS – THPT), thấy cấu trúc chương trình dạy học cấp PTCS có 3 phân môn: Văn – Tiếng Việt – Làm văn. Trong đó, phân môn Tiếng Việt chiếm 1/4 chương trình, nhưng chưa khi nào thấy ra đề kiểm tra kiến thức về phân môn này. Chúng tôi đề nghị giám đốc sở cho ra đề 2 thành phần điểm: Làm văn và Tiếng Việt. Vì nhận thấy, không phải học sinh nào cũng có năng khiếu để viết tốt bài nghị luận, ngược lại, có những em năng lực viết tuy yếu, nhưng rất chăm học bài, song việc ra đề chỉ có một câu nghị luận, không đánh giá được tinh thần, công sức học tập của các em. Giám đốc nói, hay đấy, nhưng mới quá, bảo chúng tôi làm công văn xin ý kiến Bộ. Nhận được công văn, Bộ phúc đáp, với 2 nội dung: 1). “Đồng ý đề nghị thí điểm của Sở về cấu tạo đề thi tốt nghiệp PTCS môn Văn – Tiếng Việt”; 2). “Sau khi hoàn thành kỳ thi tốt nghiệp PTCS, Sở giáo dục phải tổ chức rút kinh nghiệm để đi đến kết luận cách ra đề nào là tốt nhất, đánh giá được chính xác trình độ và năng lực môn Văn và Tiếng Việt của học sinh và báo cáo về Bộ (Vụ Giáo dục Phổ thông)(1). Thi xong, chúng tôi gửi đề – đáp án và kết quả thi cho Bộ. Hè năm đó, Bộ cho đăng đề trên “Tạp chí phổ thông” và giới thiệu đây là đề thí điểm của Sở Giáo dục Thuận Hải, đề nghị các sở bạn tham khảo. Không ngờ những năm kế tiếp, hình thức ra đề này được nhân rộng, rồi từ Bộ đến các địa phương tiếp tục ra đề từ 2 câu trở lên. Có Sở ra 2 câu, nhưng cả hai câu đều yêu cầu nghị luận về văn học, chứ không dành kiểm tra kiến thức phần tiếng Việt. Một thời gian sau, chúng tôi thấy trên báo – tạp chí có cuộc tranh luận của 2 sở Giáo dục lớn nhất nước giành bản quyền về hình thức ra đề kiểu này, không ai chịu nhường ai. Lúc ấy, chúng tôi tìm lại công văn của Sở xin ra đề thí điểm và công văn phúc đáp của Bộ, nhằm góp thêm tiếng nói vào cuộc tranh luận này, nhưng hồi ấy chưa học quản lý ISO, hồ sơ xếp không khoa học, tìm mãi không ra, nên im lặng. Mãi đến 26 năm sau, khi sắp xếp lại toàn bộ hồ sơ để bàn giao chuẩn bị về hưu, bất ngờ chúng tôi phát hiện ra công văn ấy – nhưng hồi đó công văn đánh máy trên giấy pelure, nay ố vàng, mực phai, chữ mờ, nhất là công văn gửi xin Bộ, chỉ còn dạng hình dấu chữ.  

Cái mới thường bị tấn công

Năm 2006, yêu cầu đổi mới, khi chúng tôi ra đề bài luận văn tuyển sinh vào lớp 10 trường THPT chuyên, chỉ nêu đề tài, không nêu câu lệnh, để học sinh tự do trong cách cảm nhận, trình bày, diễn đạt. Đề ra: “Cây chuối ở Việt Nam”, nhằm hướng cho học sinh phải biết quan sát, ghi nhận, không hời hợt, thờ ơ với những gì mà hằng ngày chúng luôn tiếp xúc. Thấy cách ra đề khác trước, dư luận lại xôn xao, khen chê có đủ. Vừa thi xong – chưa chấm, một thầy ở trường chuyên nói với chúng tôi, có một phụ huynh lên gặp anh than thở: Thằng con tôi chắc rớt mất rồi thầy ơi! Hỏi bài chưa chấm sao biết rớt? Ông ta lắc đầu: Chết thật, ngay cạnh giếng nước trong vườn nhà có mấy bụi chuối, thế mà nó tả: Cây chuối nhà em hai người ôm không xuể, vào những trưa hè nắng nóng, em thường leo lên cây hóng mát… Sau khi chấm bài xong, có giám khảo kể, có em còn nói thân chuối dùng để xẻ gỗ làm nhà. Cá biệt là thế đấy, hời hợt, thờ ơ,… chứ nhìn tổng thể, nhiều em viết về cây chuối rất hay.

Thời điểm ấy, các sở bạn cũng tìm cách đổi mới ra đề, gặp những người chưa bắt kịp, đưa lên công luận, phê bình gay gắt. Còn nhớ, dịp Bộ tổ chức tập huấn thay sách, anh Vũ Nho(2) chia sẻ: Có lần, Sở Giáo dục HP muốn đổi mới nội dung đề thi tuyển sinh vào trường chuyên nhằm chọn được những học sinh có năng lực, nên nhờ anh ra đề. Trong đề nghị luận, anh trích lời của ông giáo nói với lão Hạc trong truyện ngắn “Lão Hạc” của Nam Cao: “Không bao giờ nên hoãn sự sung sướng lại”, yêu cầu học sinh dựa vào truyện để bình. Học sinh thi xong, đem đề về nhà, số giáo viên ôn thi bị “trật tủ”, bất bình, đưa đề lên báo địa phương, nêu đủ thứ quan điểm, gây dư luận phản ứng. Trong những người tham gia phê phán, không ít người chưa đọc qua truyện “Lão Hạc” trong chương trình. Đến khi kết quả chọn được những học sinh thực sự có năng lực vào trường, nhiều người mới vỡ ra, dư luận lắng xuống, rồi rơi vào quên lãng.  

Bây giờ nhớ lại, nhiều khi tưởng như “trên đe dưới búa”, nhưng lại thấy vui nhiều hơn buồn.

Võ Nguyên

(1): CV số 2007/GDPT ngày 25/4/1991 do ông Nguyễn Tiến Cường – Phó Vụ trưởng Vụ Giáo dục Phổ thông ký; (2): PGS TS, khi ấy anh phụ trách môn Ngữ văn THCS ở Bộ.

Xem tin theo ngày
Thông tin cần biết
Trao 85 phần quà cho bệnh nhân tại Bệnh viện Đa khoa tỉnh

BTO- Chiều 12/4, Công ty Yến sào Khánh Hòa và Công ty Cổ phần Nước giải khát Sanest Khánh Hòa đã đến thăm và trao 85 phần quà với tổng trị giá hơn 11 triệu đồng cho các bệnh nhân đang điều trị tại Khoa Tim mạch của Bệnh viện Đa khoa tỉnh.

Xem chi tiết
Sớm xác định lại ranh giới đất giữa 2 doanh nghiệp

BT- Ông Nguyễn Văn Dũng, Giám đốc Công ty Gạch Phú Quý tại huyện Hàm Tân phản ánh: Ngày 10/5/2018, ông đã làm đơn khiếu nại tranh chấp đất với Công ty Sông Lam tại xã Sông Phan, Hàm Tân, được UBND xã Sông Phan tổ chức cuộc họp hòa giải nhưng không thành.

Xem chi tiết
Đang là Quân nhân chuyên nghiệp, tôi có thể chuyển sang sỹ quan khi đã có bằng Đại học?

 BTO- Kính chào Luật sư! Tôi hiện tại đang phục vụ trong quân đội hiện đang là Quân nhân chuyên nghiệp (hệ trung cấp). Tuy nhiên, trước khi vào quân đội tôi đã tốt nghiệp Đại học chính quy ngoài trường quân đội (ngành kinh tế). Vậy xin luật sư tư vấn giúp là tôi có thể phiên hệ số lương sang cao cấp (tức đại học) hoặc chuyển sang sỹ quan không? Nếu có thì phải trình tự thế nào đúng quy định? Xin cảm ơn Luật sư.

Xem chi tiết
Rác phủ mặt sông Cà Ty

BTO - Chiều 25/5, người dân và du khách lại chứng kiến hiện tượng rác lềnh bềnh trên mặt sông Cà Ty.  Khi thủy triều lên, mực nước dâng cao càng khiến hình ảnh các loại rác dễ đập vào mắt người dân và du khách.

Xem chi tiết
Các điểm thu mua, tập kết phế liệu trong khu dân cư: Kiên quyết di dời

BT- Theo Sở Tài nguyên và Môi trường, thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, đến nay đã có 10 huyện, thị xã, thành phố trên địa bàn tỉnh thực hiện việc di dời các cơ sở thu mua phế liệu, tập kết phế liệu trong khu dân cư.

Xem chi tiết
Tiền lệ khó sửa

BTO - Chuyện “chiếm dụng lề đường” nói hoài, nhưng vẫn phải nói, bởi lẽ hiện nay trên nhiều tuyến đường ở các khu dân cư mới như: Khu dân cư Hùng Vương, bắc Xuân An… được quy hoạch lề đường 5m mỗi bên dành cho người đi bộ, nhưng rất ít con đường có lề thông thoáng mà phần lớn bị các hộ dân sau khi xây dựng nhà ở thì chiếm dụng luôn lề đường bằng cách che chắn bảng quảng cáo, những chậu cây cảnh to hoặc lề đường lát gạch không đồng nhất chỗ cao, chỗ thấp, lồi lõm làm người đi bộ dễ vấp ngã.

Xem chi tiết
Hỗ trợ trực tuyếnHotline: 0918680377 - 0623604533