Văn hóa Cập nhật lúc 15:30:30 12/09/2018  (Lượt xem:  4438 )
Bàu Trắng qua Mộc bản triều Nguy

Bàu Trắng qua Mộc bản triều Nguyễn

BTO- Bàu Trắng là một trong những thắng cảnh nổi tiếng của mảnh đất Bình Thuận. Đây là hồ nước ngọt duy nhất nằm giữa vùng đồi cát mênh mông thuộc xã Bình Nhơn, huyện Hòa Đa, nay thuộc  thôn Hồng Lâm, xã Hoà Thắng, huyện Bắc Bình, cách thành phố Phan Thiết khoảng 62 km về hướng Đông bắc. Trong khối Mộc bản triều Nguyễn – Di sản tư liệu thế giới, tên gọi và những điều kỳ lạ xung quanh địa danh bàu Trắng vẫn còn được lưu giữ lại khá rõ nét.  

Hình ảnh Bàu Trắng ở tỉnh Bình Thuận hiện nay

  Bàu Trắng còn được gọi bằng nhiều tên khác nhau như bàu Cát, bàu Sen hay bạch Hồ. Vào năm Đinh Mão (1867), Doanh điền sứ Bình Thuận là Nguyễn Thông khi đi ngang qua đây, thấy cảnh đẹp của bàu Trắng đã đặt tên là hồ Trắng. Ông cũng đã làm nhiều bài thơ ca ngợi cảnh đẹp này như “Quá Bình Sơn sa mạc” (Qua bãi cát Bình Sơn) và bài “Bạch hồ nhàn hành” (Dạo chơi Bàu Trắng).

Và không chỉ xuất hiện trong thơ của Doanh điền sứ Nguyễn Thông với tên gọi là hồ Trắng, trong khối Mộc bản triều Nguyễn – Di sản tư liệu thế giới, bàu Trắng cũng được gọi với cái tên mỹ miều là “Bạch hồ”. Mộc bản sách Đại Nam nhất thống chí, quyển 12, mặt khắc 20 còn khắc ghi lại tên gọi cũng như những câu chuyện kỳ lạ xung quanh Bạch hồ như sau: “Hồ Trắng: có hai hồ trên và dưới ở phía tây Nam huyện Hòa Đa, phía tây Ba Động, hồ trên chu vi 8 dặm linh, hồ dưới chu vi 12 dặm linh, nước trong ngọt, bốn mùa không tăng không giảm. Phía tây bắc là động cát, phía Tây nam là chân rừng, trên bờ có đền thần Chúa động. Tương truyền năm Tân Dậu có người phu trạm tên là Thư đệ công văn, bị cọp bắt, mấy ngày sau trong Hồ có con cọp chết đuối, chính là con cọp bắt Thư hôm trước. Lại có người lái trâu tên Phú đuổi trâu qua đền trên hồ thất lễ, bỗng trong đàn trâu có một con chạy xuống hồ, từ từ chìm xuống, chốc lát nổi lên mặt nước. Lại ở phía nam có ao thuyền đá, có phiến đá lớn như hình cái thuyền”.

Tên gọi và những câu chuyện xung quanh Bàu Trắng (Bạch Hồ) được khắc Trong khối Mộc bản sách Đại Nam nhất thống chí, quyển 12, mặt khắc 20

 Như vậy, theo ghi chép của Mộc bản triều Nguyễn thì hồ trên và hồ dưới chính là bàu Ông và bàu Bà mà ngày nay thường gọi. Do “Bàu” trong tiếng địa phương nghĩa là “hồ” nên từ rất lâu, người dân địa phương đã quen gọi là bàu, thay vì gọi là hồ. Bàu Bà có diện tích 70ha, nơi rộng nhất là 500m, độ sâu trung bình là 5m, nơi sâu nhất là 19m, càng về phía bờ, nước càng cạn dần. Còn bàu Ông thì nhỏ và dài. Nước ở bàu Bà cũng ngọt hơn bàu Ông, sen cũng nhiều và đẹp hơn, hầu như nở cả bốn mùa. Giữa bàu Ông và bàu Bà được ngăn cách với nhau bởi đập cát chạy ngang qua.

Về tên gọi của bàu Ông và bàu Bà được người xưa truyền tụng lại rằng: Vào thời Trịnh – Nguyễn phân tranh, chúa Nguyễn Hoàng trên đường khai hoang lập làng, lập xóm, đã đưa dân tới đây tìm nơi sinh sống. Do lúc bây giờ chưa có nguồn nước nên ông đã chia dân ra làm hai nhóm đào xuống lòng đất tìm nguồn nước ngọt. Một nhóm là nữ, một nhóm là nam. Nam đào làng trên, nữ đào làng dưới, thi nhau xem nhóm nào tìm ra nguồn nước trước.Nhóm nam cậy mình khỏe mạnh nên lơ là việc đào ao, thường xuyên qua nhóm nữ để tán tỉnh, đào phụ các cô. Nhóm nữ quen tính chịu thương, chịu khó cần cù đào ao, cho nên nhóm nữ ngày càng đông lực lượng đào và ngày càng đào được sâu và rộng. Khi các chàng trai phát hiện ra thì đã không theo kịp nhóm nữ, do đó ao của nhóm nữ lớn hơn. Và tên gọi ao Ông, ao Bà gắn liền từ đó.Về sau, người ta không gọi ao nữa mà gọi là bàu Ông, bàu Bà.

Trải qua nhiều thăng trầm lịch sử, bàu Trắng còn là trung tâm của khu kháng chiến cách mạng khu Lê Hồng Phong, là một trong những điểm đóng quân của các cơ quan, đơn vị lực lượng vũ trang nhân dân huyện Bắc Bình. Đồng thời cũng là nơi đồng bào căn cứ trú ẩn mỗi khi địch càn quét trong suốt hai thời kỳ kháng chiến chống Pháp và chống Mỹ. Tại đây cũng đã chứng kiến nhiều trận chiến ác liệt giữa ta và địch trong thời kỳ kháng chiến, quân và dân cũng đã bỏ nhiều xương máu để giữ gìn quê hương.

Ngày nay, bàu Trắng đã trở thành địa điểm du lịch ưa thích của du khách mỗi khi tới Bình Thuận. Năm 2013, bàu Trắng được bình chọn “Một trong những điểm đến ấn tượng Việt Nam” trong chương trình bầu chọn “Tốp 100 thương hiệu du lịch văn hóa UNESCO 2013” và danh hiệu “Điểm đến được ưa thích ASEAN” do Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trao tặng năm 2014. Đến với nơi đây, du khách sẽ được đắm mình giữa không gian ngập tràn màu nắng, đồi cát trắng chói chang như tương phản với hồ nước mênh mông, xanh trong nền trời, nhưng vẫn cảm nhận được sự tĩnh lặng, êm đềm đến lạ lùng của cảnh quan thiên nhiên được mệnh danh là “tiểu sa mạc Sahara”.

Thơm Quang

Xem tin theo ngày
Thông tin cần biết
Cần giúp đôi vợ chồng nghèo, bệnh tật

BTO- Cả ngày quần quật với chiếc xe nước mía cũ bên góc đường tại khu phố 1, phường Tân An, thị xã La Gi để kiếm sống, đêm về lại phải thức suốt đêm bên người vợ bị liệt vì chứng tai biến.

Xem chi tiết
Ngân hàng Chính sách xã hội chi nhánh Bình Thuận: Thăm, tặng quà cho các Mẹ Việt Nam anh hùng

BT- Hướng đến 72 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7), Ngân hàng Chính sách xã hội chi nhánh Bình Thuận vừa đến thăm, tặng quà 6 Mẹ Việt Nam anh hùng đang sinh sống tại huyện Bắc Bình và Hàm Thuận Bắc.

Xem chi tiết
Đã định cư nước ngoài, muốn làm lại giấy khai sinh tại Việt Nam thì như thế nào?

 BTO- Xin chào! Hiện tại tôi có quốc tịch Thụy Sĩ và tôi muốn xin làm hộ chiếu Việt Nam ở Lãnh sự quán Việt Nam tại Thụy Sĩ. Lãnh sự quán yêu cầu tôi phải nộp giấy khai sinh cấp ở Việt Nam. Nhưng tôi không còn giấy khai sinh vi tôi đã rời Việt Nam vào năm 1979 từ lúc 7 tuổi.

Xem chi tiết
Bò lại thả rông trên phố

BTO- Trên tuyến đường Lê Duẩn từ Ga Phan Thiết đến ngã tư Nguyễn Hội thường xuyên xuất hiện đàn bò thả rông phá nát cây cảnh, gây cản trở giao thông và làm mất mỹ quan đường phố. Tình trạng này không chỉ xuất hiện mới đây mà đã được phản ánh khá nhiều lần.

Xem chi tiết
Các điểm thu mua, tập kết phế liệu trong khu dân cư: Kiên quyết di dời

BT- Theo Sở Tài nguyên và Môi trường, thực hiện chỉ đạo của UBND tỉnh, đến nay đã có 10 huyện, thị xã, thành phố trên địa bàn tỉnh thực hiện việc di dời các cơ sở thu mua phế liệu, tập kết phế liệu trong khu dân cư.

Xem chi tiết
Tiền lệ khó sửa

BTO - Chuyện “chiếm dụng lề đường” nói hoài, nhưng vẫn phải nói, bởi lẽ hiện nay trên nhiều tuyến đường ở các khu dân cư mới như: Khu dân cư Hùng Vương, bắc Xuân An… được quy hoạch lề đường 5m mỗi bên dành cho người đi bộ, nhưng rất ít con đường có lề thông thoáng mà phần lớn bị các hộ dân sau khi xây dựng nhà ở thì chiếm dụng luôn lề đường bằng cách che chắn bảng quảng cáo, những chậu cây cảnh to hoặc lề đường lát gạch không đồng nhất chỗ cao, chỗ thấp, lồi lõm làm người đi bộ dễ vấp ngã.

Xem chi tiết
Hỗ trợ trực tuyếnHotline: 0918680377 - 0623604533