Văn hóa Cập nhật lúc 16:49:34 15/01/2020  (Lượt xem:  4098 )
Chuột trong văn hóa Việt Nam

Chuột trong văn hóa Việt Nam

  BX- Trong văn hóa Việt Nam, chuột gắn liền với nền văn minh lúa nước. Chuột cũng là nguồn cảm hứng của nhiều tác phẩm văn hóa - nghệ thuật dân gian thú vị còn tồn tại đến ngày nay.

Tranh dân gian Đông Hồ - Đám cưới chuột.

 Chuột là loài động vật tồn tại với nghề nông nghiệp lúa nước. Bởi vậy, chung sống với người từ bao đời nay, chuột có “vai trò” trong kho tàng văn học Việt Nam. Trước hết trong thành ngữ, ca dao… chuột được nhắc đến khá nhiều. Thuở nhỏ, ai chẳng thuộc bài đồng dao: “Con mèo mà trèo cây cau/ Hỏi thăm chú chuột đi đâu vắng nhà…” còn những câu thành ngữ mà thường ngày hay nghe như cháy nhà ra mặt chuột, chuột sa hũ nếp, đầu voi đuôi chuột, chuột chạy cùng sào, ướt như chuột lột… Và hình ảnh chuột còn là nguồn cảm hứng trong các tác phẩm nghệ thuật dân gian, tiêu biểu là tranh Đông Hồ. Trong đó, không thể không kể đến một trong những bức tranh nổi tiếng nhất của dòng tranh dân gian Đông Hồ - Đám cưới chuột, một bức tranh có lịch sử hơn 500 năm. Những ai đã từng xem tranh Đám cưới chuột, hẳn sẽ thấy loài chuột hóm hỉnh như thế nào. Bức tranh mô tả một đám cưới xưa, có cả cờ, quạt, kèn, trống và các loại lễ vật. Chuột đi trên con đường chẳng lấy gì là bằng phẳng. Đã vậy, giữa đường lại có một “lão” mèo già hung dữ cản lối. Những chú chuột trong đám rước thấy vậy sợ hãi, mặt mày lấm la lấm lét. Hóa ra, làm đám cưới, chuột phải lo lễ vật (chim, cá) cống nạp cho mèo, cầu xin mèo cho đám cưới bình yên. Chính vì vậy chuột trong bức tranh, vô hình trung được người ta thương cảm, yêu mến.

Chuột còn là điều may mắn đối với người dân miền Tây Nam bộ, trong đêm giao thừa nghe tiếng chuột kêu “chít chít” đâu đó quanh nhà cũng đủ làm không ít người mừng rỡ, bởi lẽ họ tin rằng đó là dấu hiệu của một năm mới sung túc, mùa màng bội thu. Bởi lẽ chuột có khả năng sinh sôi nảy nở rất lớn, người ta cho rằng nơi nào có chuột nơi đó đều có của cải sung túc. Không những thế, chuột đồng còn trở thành một món ăn ngon, cứu cánh cho đời sống của người dân vào những mùa khô hạn. Thế nên họ mới có câu “Cần chi cá lóc cá rô/ Thịt chuột thịt rắn nhậu vô hơn nhiều”. Chuột bỗng dưng trở thành món ăn “khoái khẩu” của người miền Tây Nam bộ.

Nhìn chung trong các truyền thuyết dân gian, tính cách của chuột là tinh ranh, xảo quyệt, thường dùng mưu để thắng các đối thủ. Điều này tuy không phải là cơ sở giải thích một cách khoa học, song nó cho thấy một cách nhìn về chuột trong dân gian: vừa căm ghét, sợ hãi lại vừa kính nể, sùng bái. Nhưng dù ghét hay thích,  chuột vẫn luôn là loài vật gắn liền với đời sống con người từ bao đời nay.

Xuân Canh Tý đã đến gần. Trong mỗi gia đình người dân Việt hình ảnh con chuột thật quen thuộc. Có lẽ vì vậy mà chuột đứng đầu trong 12 con giáp và nhiều người tin rằng năm chuột là năm may mắn.

Văn Dương

Xem tin theo ngày
Thông tin cần biết
Trao quà cho người nghèo xã Mỹ Thạnh

BTO- Nhằm giúp người nghèo đón Tết cổ truyền của dân tộc ấm áp hơn, chiều ngày 20/1/2020, Chi đoàn Công ty TNHH Xổ số kiến thiết Bình Thuận đã phối hợp cùng xã Đoàn Mỹ Thạnh tổ chức chương trình văn nghệ Mừng Đảng mừng Xuân Canh Tý 2020 tại xã Mỹ Thạnh, huyện Hàm Thuận Nam.

Xem chi tiết
Điểm tập kết vật liệu trên đất công: Doanh nghiệp đã tự di dời tài sản

BT- Liên quan đến việc bãi tập kết vật liệu của doanh nghiệp Minh Thư (phường Phú Hài, TP. Phan Thiết) mà Báo Bình Thuận đã nhiều lần phản ánh. Ngày 20/2, doanh nghiệp Minh Thư đã tự tháo dỡ các công trình trên đất, di chuyển vật liệu trả lại đất công cho nhà nước.

Xem chi tiết
Có được xem là tài sản riêng trước khi kết hôn?

BTO- Tôi có 1 con gái, chồng tôi mất, tôi vẫn ở vậy đến nay. Hiện tại tôi có mua vài lô đất. Nếu tôi kết hôn với người mới thì khi bán các lô đất trên tôi có cần chữ ký đồng ý của người chồng mới không? Các lô đất trên có xem là tài sản riêng của tôi trước khi kết hôn không?

Xem chi tiết
Vứt khẩu trang bừa bãi, ý thức ở đâu?

BT- Trước tình hình dịch bệnh Covid-19 hiện nay, để hạn chế sự lây lan, Tổ chức Y tế thế giới và Bộ Y tế đã khuyến cáo người dân áp dụng các biện pháp phòng ngừa, trong đó có việc sử dụng và bỏ khẩu trang sau khi sử dụng đúng nơi quy định. Tuy nhiên, hiện nay tình trạng người dân vứt bỏ khẩu trang bừa bãi, không đúng nơi quy định diễn ra rất nhiều ở các tuyến đường trên địa bàn TP. Phan Thiết (ảnh), gây ô nhiễm môi trường.

Xem chi tiết
Kè hư hỏng do neo buộc tàu thuyền

BT- Bờ kè đường Phạm Văn Đồng chạy dài gần 2 km qua địa bàn phường Bình Hưng và phường Hưng Long (TP. Phan Thiết). Phía trên bờ kè được xây dựng lan can bằng trụ bê tông và ống sắt; phía trong bờ kè được tỉnh đầu tư làm hàng chục trụ neo đậu tàu thuyền trú tránh bão vững chắc…

Xem chi tiết
Tuyến đường nguy cơ tai nạn cao

BTO- Tuyến Quốc lộ 55 qua tỉnh Bình Thuận (dài 153,9km), nhất là đoạn qua 3 xã vùng biển huyện Hàm Tân (Thắng Hải, Tân Thắng, Sơn Mỹ) luôn tiềm ẩn nguy cơ tai nạn cao.

Xem chi tiết
Hỗ trợ trực tuyếnHotline: 0918680377 - 02523604533